wykorzystanie_techniki_plytek_termoformowalnych_w_leczeniu_ortodontycznym.pdf
(
165 KB
)
Pobierz
Temat:
Wykorzystanie techniki płytek termoformowalnych
w leczeniu ortodontycznym.
Autorzy:
mgr inż. Tomasz Janikowski
mgr inż. Tomasz Stefańczyk
Konsultacja naukowa:
dr n. med. Janusz Myrda
Streszczenie:
Przegląd aparatów wyjmowalnych wykonywanych na bazie technologii płytek
termoformowalnych do zastosowania w leczeniu ortodontycznym i fazie retencji.
Hasła indeksowe:
Aparaty wyjmowalne, retainer, pozycjoner, estetyka, precyzyjne odwzorowanie.
Abstract:
Index words:
Codzienna praktyka kliniczna prowadzi do podejmowania coraz to nowych wyzwań
związanych z ogromną różnorodnością specyficznych potrzeb leczniczych dla
poszczególnych przypadków. Tak zwane „custmized appliances” – aparaty
indywidualizowane już w fazie projektowania i produkcji dla potrzeb indywidualnego
pacjenta są wyraźnym trendem w leczeniu ortodontycznym. Postęp techniczny wychodząc
naprzeciw tym wyzwaniom oferuje w tej chwili mniej lub bardziej typowe rozwiązania
nakierowane na rozwiązywanie poszczególnych problemów. Sięganie w procesie leczniczym
po istniejące, nie koniecznie szeroko stosowane (co mogło by być przedmiotem osobnej
dyskusji), ale znane rozwiązania może w znacznym stopniu uprościć postępowanie w wielu
przypadkach.
Technika płytek termoformowalnych kojarzona jest przede wszystkim z
wykonywaniem szyn do wybielania zębów. Prawdziwy jej potencjał tkwi jednak gdzie
indziej. Słowem kluczowym jest tu oczywiście estetyka. Z estetyką będzie związanych wiele
aspektów wykorzystania tej technologii. Jednak estetyka jest jedynie pozytywnym efektem
ubocznym zastosowania materiałów przezroczystych lub prawie przezroczystych, z więc
postrzeganych jako niewidoczne w ustach pacjenta.
Podstawą tej technologii jest bardzo precyzyjne (zależy to przede wszystkim od
rodzaju maszyny ciśnieniowej) odwzorowanie powierzchni klinicznej za pomocą płytek
termoformowalnych. Różnorodność własności materiału (grubość, twardość, kolor, skład
chemiczny) determinują wielorakość zastosowań.
ESTETYKA
Klasyczne zastosowanie techniki termoformowania to produkcja szyn wybielających. Tanie i
łatwe w przygotowaniu zestawy pozwalają na swobodne sterowanie wyborem
poszczególnych zębów lub nawet ich części do kontaktu z żelem / pastą wybielającą. Zwykle
stosowany jest półprzezroczysty materiał, stosunkowo sztywny gwarantujący dokładne
dopasowanie szyny po założeniu. Odporność mechaniczna jest wystarczająca do
kilkukrotnego używania.
OCHRONA
Przykładem takich aparatów możliwych do
wykonania tą techniką są ochraniacze na
zęby. Zbudowane z grubego (3-5 mm)
elastycznego materiału obejmują z reguły
łuk górny. Odbity na powierzchni
okluzyjnej kształt zębów przeciwstawnych
skutecznie mocuje obydwa łuki po
zagryzieniu. Estetyka, indywidualne
precyzyjne dopasowanie i wytrzymałość
mogą prowadzić do przewagi takiego
rozwiązania nad ochraniaczami
jednorazowymi i formowanymi wstępnie
jako gotowy produkt „z półki”. Mogą być
one stosowane także w trakcie leczenia aparatem stałym; w takim przypadku ochraniacz
wykonuje się na podstawie wycisku już z założonymi zamkami. Mieszcząca aparat stały
przestrzeń jest blokowana podczas wykonania szyny ochronnej w laboratorium.
ORTODONTYCZNE LECZENIE AKTYWNE
Przy zastosowaniu twardych i odpornych mechanicznie materiałów mogą być wykonywane
dowolnego typu płytki wyjmowalne takie jak np.
płytka
s
chwarza
, zaopatrzone w klamry,
śruby, łuki. Są to praktycznie zamienniki klasycznych aparatów akrylowych wykonywanych
tradycyjnie. Porównując takie aparaty z tymi wykonanymi klasycznie z reguły wymienia się
następujące zalety:
- płytka jest bardziej wytrzymała (jednorodna) niż tej samej grubości akryl, ma stałą
grubość na całej powierzchni
- można zastosować bardzo estetyczne wzory płytek
- możliwość naprawy / łączenia elementów płytek specjalnym akrylem
- aparaty wykonuje się szybciej; min. nie wymagają polerowania
Obok zalet mogą mieć jedną wadę: w
specyficznych warunkach taniego dostępu do
usług technika (jak to ciągle ma miejsce w
Polsce) są droższe w wykonaniu z powodu
wyższej ceny samego materiału. Cena ta rośnie
szczególnie w przypadku bardziej atrakcyjnych
wzorów (chociaż z drugiej strony takich wzorów
nie można w ogóle wykonać typową
technologią) .
Drugą grupę aparatów wykonywanych tą metodą
stanowią pozycjonery. Jest to alternatywa dla opisywanych
w literaturze metod bezpośrednich, niezbyt popularnych w
Polsce ze względu na wysoką ceną samego materiału i
dużą czasochłonność. Szybkość wykonania
poszczególnych szyn, łatwość łączenia i regulowania
podniesienia zgryzu oraz wygoda dla pacjenta wynikająca
z odpowiednio dobranego typu materiału stanowią główne
zalety takich pozycjonerów.
Obok dublowania rozwiązań osiągalnych metodami klasycznymi technika płytek
termoformowalnych oferuje także całkiem nowe techniki leczenia. Przykładem może być
korygowanie niewielkich wad ortodontycznych bez użycia aparatu stałego lub
wyjmowalnego.
Propagowana przez amerykańskie laboratorium Allesee Orthodontic Appliance Pro Lab
technika
„Red, White, and Blue”
opiera się właśnie na technologii płytek termoformowalnych
i polega na używaniu serii 3 retainerów oznaczonych kolorowymi kropkami (stąd nazwa:
czerwony, biały i niebieski). Szyny wykonywane są na modelach set-up’owych
odpowiadających trzem kolejnym fazom leczenia – przemieszczania zębów. Po osiągnięciu
pierwszego etapu podczas noszenia retainera z czerwoną kropeczką pacjent zaczyna nosić
drugi, potem trzeci – końcowy z kropeczką niebieską. Sama nazwa i kolory oznaczeń jedynie
przypominają o kolejności i identyfikują szyny. Zasada działania takiego zestawu jest prosta,
technika łatwo dostępna a korzyści łatwe do wyliczenia:
- idealne do leczenia niewielkich stłoczeń lub diastem w odcinku przednim
- płynne przejście z leczenia końcowego do retencji
- przewidywalne rezultaty działania
- rozwiązanie dla niektórych pacjentów którzy nie chcą nosić zamków lub w inny sposób
nie zdecydowali by się na leczenie
- pełna estetyka (przezroczyste szyny są mało widoczne w ustach)
- niski koszt
- nowa opcja leczenia do zaoferowania pacjentowi
RETENCJA
Okres po leczeniu często determinuje efekt leczenia. Technika płytek termoformowalnych
pozwalając na precyzyjne odwzorowanie kształtu łuku umożliwia – przy zastosowaniu
odpowiednich materiałów bardzo skuteczne utrzymanie wyników leczenia. Najprostszymi
retainerami będą jednowarstwowe szyny wykonane z twardego i odpornego mechanicznie
materiału. Przezroczystość szyny czyni ją szczególnie atrakcyjną w stosowaniu dla osób
poszukujących rozwiązań estetycznych.
Bardzo ciekawym rozwiązaniem jest aparat o nazwie
retainer
Osamu
, który może łączyć kilka bardzo cennych
zalet. Wykonywany jest z dwóch warstw. Wewnątrz miękka
płytka, dość gruba (ok.1,5 mm), obejmująca korony zębów z
usuniętą częścią na powierzchniach nagryzowych. Na
zewnątrz cienka sztywna i bardzo odporna mechanicznie
warstwa obejmująca cały zakres aparatu. Taka budowa
gwarantuje komfort dla pacjenta (miękka warstwa wewnątrz),
trwałość, minimalne podniesienie zgryzu (cienka warstwa materiału na powierzchniach
żujących) i estetykę (materiał półprzezroczysty). Elastyczność warstwy wewnętrznej pozwala
także na niewielkie korekty położenia zębów (aparat wykonywany jest na modelu set-
up’owym). Dwie zblokowane szyny można zastosować też zamiast klasycznej konstrukcji
pozycjonera – są bardziej estetyczne i wygodniejsze dla pacjenta (mniej materiału w ustach,
wykonane otwory ułatwiające oddychanie).
Technika płytek termoformowalnych jest jak widać wdzięcznym instrumentem do
wykonywania różnego rodzaju prac pomocnych w leczeniu ortodontycznym. W ramach
współpracy lekarz - laboratorium praktycznych rozwiązań może pojawić się oczywiści
więcej. Płytki termoformowalne wymagają jednak jednej podstawowej rzeczy – wysokiej
kultury technicznej w wykonawstwie. Dają za to sporo opcji i zupełnie nowych,
indywidualizowanych rozwiązań.
Plik z chomika:
ntq
Inne pliki z tego folderu:
250px-Gray997.png
(104 KB)
9445.jpg
(32 KB)
53223_molar_lg.gif
(279 KB)
BKO50037.JPG
(115 KB)
dental_anatomy.gif
(49 KB)
Inne foldery tego chomika:
A
B
C
Christie, Agatha
D
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin