Moduł 1
1. Jak myślisz, w jak sposób środowiska zawodowe, społeczne i przyrodnicze wpływają za warunki życia?
Środowiska zawodowe mają znaczny wpływ na warunki naszego życia, jako że praca jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na status zdrowotny człowieka. Ideałem byłoby, gdyby każdy z nas mógł czerpać radość ze swojej pracy. Gdyby nie była tylko obowiązkiem, ale przyjemnością. Wykonywanie pracy, która jest tylko przymusem jest przyczyną stresu, niechęci i apatii.
Coraz częściej mamy też do czynienia ze zjawiskami patologicznymi w miejscu pracy. Patologii w miejscu pracy jest wiele. Najgroźniejsze to według mnie mobbing (to systematyczne nękanie psychiczne pracownika przez innych pracowników lub przez przełożonego; może się przejawiać na różne sposoby - upokarzanie, zastraszanie, izolowanie, ośmieszanie, szykanowanie, ale w każdym wypadku narusza godność osobistą i może prowadzić do poważnych zaburzeń) i molestowanie seksualne. Oprócz mobbingu i molestowania możemy mieć do czynienia między innym z:- Pracoholizmem – czyli uzależnieniem od pracy. Zaczyna się zwykle wydłużaniem czasu pracy. Praca staje się najważniejsza i inne rzeczy przestają się liczyć. Jest to bardzo groźna choroba.- Wypaleniem zawodowym – wiąże się z wyczerpaniem organizmu, stresem zawodowym i niezadowoleniem z pracy- Stresem zawodowym – stałe napięcie powiązane z pracą zawodową powstające na przykład z nadmiaru obowiązków, konfliktów, monotonności. Prowadzi do nadwrażliwości, złości, a nawet nerwic i depresji- Ageizmem – dyskryminacja ze względu na wiek (najczęściej osób starszych)- Dyskryminacją – na przykład ze względu na płeć, rasę czy orientację seksualną- Nietolerancją – często dotyczy ciężarnych- Agresją- Uległością- Manipulacją
Moim zdaniem oprócz wymienianych wszędzie patologii równie groźne są zwykłe konflikty. Są one bardzo powszechne i często lekceważone. Mogą przybierać różne formy począwszy od kłótni między dwoma osobami, aż po szersze konflikty. Zawsze dezorganizują pracę i utrudniają współdziałanie. Mogą prowadzić do buntów i strajków czy być początkiem mobbingu.
Praca poza wpływem na nasze zdrowie psychiczne ma też ogromny wpływ na zdrowie fizyczne. Zaczynając od pracownika biura (problemy z oczami, kręgosłupem), a kończąc na pracownikach fabryk, którzy czasem latami mają kontakt z niebezpiecznymi substancjami znacznie wpływającymi na ich zdrowie.
Środowisko społeczne już od dziecka ma na nas ogromny wpływ. Buduje w nas poczucie wartości, właściwy obraz siebie i samoocenę. Najpierw jest to rodzina i najbliższe otoczenie, instytucje wychowawcze (szkoła), ale także instytucje wychowania „pośredniego” np. środki masowego przekazu. W dzisiejszych czasach tempo życia jest naprawdę zawrotne co ma na nas ogromny wpływ. Ciągły pośpiech, brak ruchu, snu i nadmiar obowiązków często prowadzą do bardzo poważnych chorób (choroby serca, choroby psychiczne np. depresja). Ważne jest zatem przystosowanie się do warunków współczesnego życia, co jak wiadomo nie jest łatwe.
Społeczeństwo wpływa na nasze zdrowie także wprowadzając coraz to nowe „trendy”. Moda na palenie papierosów, zażywanie narkotyków czy alkohol niejednemu człowiekowi zrujnowała zdrowie, a nawet pozbawiła życia. Oczywiście nikt nas do niczego nie zmusza, ale czasem ciężko wyrwać się z tej zwariowanej „karuzeli” ciągle zmieniającego się społeczeństwa, w którym przyszło nam żyć. Przykładem mogą być chociażby leki, których zażywanie wzrasta z każdym rokiem. Regularne przyjmowanie leków przeciwbólowych, nasennych czy uspokajających jest już normą i niestety rujnuje nasze zdrowie.
Środowisko przyrodnicze również ma ogromny wpływ na nasze zdrowie. Na przykład zanieczyszczenia środowiska naturalnego (wody, żywności czy powietrza) stwarzają duże niebezpieczeństwo dla odporności człowieka i zwiększają ryzyko zachorowań. W zależności od tego w jakim środowisku przyszło nam mieszkać diametralnie zmienia się także nasz styl życia. W dużych aglomeracjach miejskich ludzie mają mniejszy kontakt z przyrodą (brak świeżego powietrza) i narażeni są na większy stres związany z tempem życia.
Środowisko przyrodnicze ujęła Pani zbyt wąsko. Destrukcja środowiska przyrodniczego przynosi problemy głodu, ubóstwa, chorób cywilizacyjnych i społecznych.
Oczywiście racja. Poza tym na przykład zróżnicowanie warunków klimatycznych powoduje, że człowiek w różnych strefach buduje inne domostwa, inaczej się ubiera czy też inaczej odżywia. Oprócz tego zasoby środowiska przyrodniczego odgrywają znaczącą rolę w procesie rozwoju gospodarczego społeczeństw. Dogodne warunki klimatyczne, ukształtowanie powierzchni, stosunki wodne, oraz dostępność surowców mineralnych i żyznych gleb prowadzą do przyspieszenia procesów gospodarczych poprzez rozwój rolnictwa, przemysłu, czy urbanizacji.
2. Z jakimi formami realizowania programów zdrowotnych dla niepełnosprawnych spotkałaś się w swoim życiu zawodowym?
Szczerze mówiąc nie mam w swoim życiu zawodowych do czynienia z żadnymi formami realizowania programów zdrowotnych dla niepełnosprawnych więc zaczerpnęłam trochę informacji z Internetu. Programem, który najbardziej mnie zainteresował jest PFRON czyli Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Jest to fundusz, którego środki są przeznaczane na rehabilitację zawodową i społeczną osób niepełnosprawnych oraz co ważne zatrudnianie takich osób. Prowadzi on wiele różnych programów np.:
- „Junior” – program aktywizacji zawodowej absolwentów niepełnosprawnych
- „Komputer dla Homera” – program pomocy w zakupie sprzętu elektronicznego praz oprogramowania umożliwiającego rehabilitację zawodową i społeczną osób niewidomych i niedowidzących
- „Osoby niepełnosprawne w służbie publicznej” – aktywizacja zawodowa osób niepełnosprawnych bezrobotnych lub poszukujących pracy
- „Papirus” – wspieranie publikacji i wydawnictw dotyczących problematyki osób niepełnosprawnych
- „Partner” – wspieranie zadań realizowanych przez organizacje działające na rzecz osób niepełnosprawnych
- „Pegaz” – likwidacja barier transportowych i w komunikowaniu się
- „Pitagoras” – program skierowany do osób z uszkodzeniami słuchu
- „P.u.z.o.n.” – program utrzymania zatrudnienia osób niepełnosprawnych
- „Student” – pomoc osobom niepełnosprawnym w zdobyciu wykształcenia na poziomie wyższym
- „Telepraca” – program wspierania zatrudnienia osób niepełnosprawnych w innowacyjnych zawodach
- „Uczeń na wsi” – pomoc w zdobyciu wykształcenia przez osoby niepełnosprawne zamieszkując gminy wiejskie oraz gminy miejsko-wiejskie
PFRON realizuje te i wiele innych programów. Realizuje też inicjatywy pomocy w rozwiązywaniu problemów, które pojawiają się „na bieżąco” np. pomoc osobom niepełnosprawnym poszkodowanym w wyniku skutków powodzi.
http://www.pfron.pl/portal/pl/
Moduł 2
Zasady prawidłowego żywienia:
1. Należy pić wystarczającą ilość wody – nasz organizm nie magazynuje dużych ilości wody, dlatego tak ważne jest, aby pić często. Wody dostarczają naszemu organizmowi napoje i spożywane produkty, jednak najlepszą metodą jej dostarczania jest picie jej w czystej postaci (co najmniej 2 litry dziennie).
2. Należy dbać o urozmaicanie posiłków – czyli spożywać produkty z różnych grup żywności. W skład różnych produktów spożywczych wchodzą różne składniki odżywcze zawarte w różnych ilościach i proporcjach. Urozmaicając jadłospis mamy pewność, że nie dopuszczamy do niedoborów owych składników.
3. Należy kontrolować masę ciała – nadwaga i otyłość to przyczyna wielu chorób (np. cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, choroby układu krążenia). Powinniśmy więc kontrolować swoją wagę na bieżąco i nie dopuszczać do jej nadmiernego przyrostu jak i do drastycznego spadku (niedobór składników odżywczych).
4. Należy spożywać produkty zbożowe, jako główne źródło energii – produkty te dostarczają węglowodanów złożonych, błonnika pokarmowego, białka roślinnego, witaminy (E i z grupy B) i składniki mineralne (żelazo, miedź, magnez, cynk oraz potas i fosfor).
5. Należy regularnie spożywać mleko i produkty mleczne – są one źródłem wapnia, białka, składników mineralnych (magnez, potas i cynk) oraz witamin z grupy B, A i D.
6. Należy codziennie spożywać warzywa i owoce – są one cennym źródłem, witamin (C i B), kwasu foliowego, błonnika pokarmowego oraz składników mineralnych (wapń, potas, magnez, sód). Większość warzyw i owoców odznacza się wysoką zawartością wody (80-90%), z czego wynika ich niska wartość kaloryczna.
7. Należy ograniczyć spożywanie mięsa i zastąpić je rybami i roślinami strączkowymi – nie znaczy to, że trzeba z niego rezygnować, bo jest ono źródłem białka, witamin z grupy B i żelaza. Trzeba jednak wybierać chude gatunki i ograniczyć jego spożywanie. Alternatywą są rośliny strączkowe i ryby, bo są źródłem pełnowartościowego białka.
8. Należy ograniczyć spożywanie tłuszczów – chodzi zwłaszcza o tłuszcze zwierzęce ze względu na wysoką zawartość cholesterolu. Możemy je zastępować tłuszczami roślinnymi.
9. Należy ograniczyć spożywanie soli – jej dzienne spożycie nie powinno przekraczać 5-6 g (płaska łyżeczka). Sól zawiera sód, którego zbyt wysoki poziom przyczynia się do wzrostu ciśnienia tętniczego krwi. Zwykła sól możemy zastąpić solami niskosodowymi lub innymi przyprawami.
10. Należy unikać cukru i słodyczy – cukier jest źródłem pustych kalorii i nie dostarcza żadnych niezbędnych składników odżywczych. Nadmierne spożycie cukrów prostych może w konsekwencji prowadzić do otyłości.
http://www.izz.waw.pl/
Moduł 3
Podaj przykłady akcji społecznych i edukacyjnych wpływających na aktywność fizyczną osób dorosłych.
Mieszkam w niewielkiej miejscowości i często słyszałam o różnych akcjach organizowanych przez Gminny Ośrodek Kultury i Sportu. Organizowane tam są różnego rodzaju kółka zainteresowań i sekcje sportowe. Jeszcze kilka lat temu prowadzone to było głównie dla dzieci i młodzieży, ale z biegiem czasu wzrosło zainteresowanie wśród dorosłych i z tego co wiem regularnie prowadzona jest teraz sekcja aerobiku, karate, piłki nożnej i siatkowej dla dorosłych. Oprócz tego podczas różnego rodzaju imprez organizuje się konkurencje sportowe, w których biorą udział dorośli. Do użytku jest boisko do piłki nożnej i siatkówki i kilkakrotnie młodzież sama organizowała pikniki i zajęcia sportowe dla dorosłych (z koleżankami też kilka razy zaplanowałyśmy mecz siatkówki dla rodziców J )
Moduł 4
Szanowni studenci proponowałbym teraz dyskusję nad ważnym zagadnieniem z punktu widzenia ekologii, a mianowicie zanieczyszczeń. Zorientowałem się, że posiadacie Państwo bogatą wiedzę i świetnie łączycie teorię z praktyką. Wiele waszych spostrzeżeń odnosi się do najbliższego otoczenia, co mnie cieszy, bo na tym powinna polegać edukacja i świadomość ekologiczna. Dlatego proponuję dyskusję nad następującym tematem: Jakie są skutki zanieczyszczeń powietrza, gleby i wody dla przeciętnego człowieka?
Niestety zbyt długo zanieczyszczaliśmy środowisko, by można było zatrzymać emisję szkodliwych substancji. Zanieczyszczenie powietrza, gleby i hydrosfery obecnie przyczynia się do pogarszania stanu zdrowia przeciętnego człowieka. Wydawać by się mogło, że skutki zanieczyszczenia są zauważalne tylko dla środowiska, dla fauny i flory, a zdrowie człowieka jest nienaruszone. Nic bardziej mylnego.
Wśród skutków zanieczyszczenia naszej planety dla nas samych, zaliczyć można różne choroby, między innymi:
- choroby nowotworowe
- choroby mutagenne
- choroby immunologiczne
Uważam, że największy wpływ na nasze zdrowie mają zanieczyszczenia powietrza oraz wody, ponieważ człowiek do życia potrzebuje tlenu (a wdycha zanieczyszczenia z powietrza) oraz wody zdatnej do picia.
Poprzez niezdatną do picia wodę człowiek może być narażony na chemiczne zatrucia i epidemiczne zakażenia.
Choroby układu oddechowego oraz choroby nowotworowe są często przyczyną zatruć, których źródłem jest powietrze.
Wśród niebezpieczeństw dla ludzkości ze strony zanieczyszczonej atmosfery są między innymi:
1. Kwaśne deszcze czyli opady atmosferyczne, które w wodzie zawierają gazy i ich produkty, wytworzone na skutek reakcji w atmosferze destrukcyjnie oddziałuje na rośliny i zwierzęta. Również są zagrożeniem dla ludzkiego zdrowia z uwagi na udowodnioną przez naukowców szkodliwość na układ immunologiczny.
2.Smog- to skumulowane stężenie toksycznych pyłów, gazów pochodzących z przemysłu (fabryki) oraz motoryzacji (silniki spalinowe). A więc są to silne zanieczyszczenia powietrza, które z wyglądu przypominają dym i mgłę. Smog został podzielony na kwaśny typu Los Angeles oraz fotochemiczny typu londyńskiego.
3.Dziura ozonowa to bez wątpienia jedno z największych zagrożeń życia na Ziemi. Niszczy istoty wodne oraz świat roślin. Natomiast człowiek coraz częściej ma świadomość, iż promieniowanie ultrafioletowe osłabia nasz system immunologiczny, niszczy komórki skóry, które w ten sposób przyspieszają proces fotostarzenia. „Dziura ozonowa za pomocą promieni UV jest przyczyną chorób nowotworowych złośliwego, negatywnie działa również na ludzkie oko, ponieważ podrażnia spojówkę oraz wywołuje zaćmę. Niestety pomimo działań chroniących warstwę ozonową Ziemi, w przeciągu najbliższych dziesięcioleci nie będziemy w stanie odbudować warstwę ozonu nawet do jej stanu sprzed dwudziestu lat.”[1]
Skutki zdrowotne dla przeciętnego człowieka mogą ujawnić się po kilku miesiącach lub nawet kilkudziesięciu latach- to jest fakt, który najbardziej mnie niepokoi. Na szczęście wzrasta ludzka świadomość i odpowiedzialność w aspekcie ochrony środowiska.
Moduł 5
Treść modułu piątego dotyczy w części chorób cywilizacyjnych. Dlatego proponuję dyskusję nad następującym tematem: Zaproponuj działania profilaktyczne wobec zagrożeń chorobami cywilizacyjnymi wśród dzieci i młodzieży. Jak zapobiec zagrożeniu wystąpienia u dzieci i młodzieży chorób cywilizacyjnych? Proponowałbym odniesienie się do działań profilaktycznych i szeroko rozumianego wychowania oraz edukacji. Bardzo często w ramach edukacji zdrowotnej w szkole podejmowana są te zagadnienia. Może Państwo maja jakieś doświadczenia w tym zakresie, a może sami jesteście autorami jakiegoś programu profilaktycznego, którym zechcielibyście się podzielić. Ponieważ będziemy pracować równocześnie z modułem 4 i 5 dlatego mogą państwo odpowiedzi na ten problem przesyłać do 14.11.
Zanim przejdę do przedstawienia działań profilaktycznych w kontekście zagrożeń chorobami cywilizacyjnymi, chciałabym przedstawić dwie fundamentalne definicje dla poniższej pracy.
Profilaktyka rozumiana jest jako: „działanie i środki stosowane w celu zapobiegania chorobom; ogólnie: stosowanie różnych środków zapobiegawczych w celu niedopuszczenia do wypadków, uszkodzeń, katastrof itp.” (Mały Słownik Języka Polskiego PWN 1997, s. 746).
Warto przypomnieć, że współczesna profilaktyka to podejście do „zapobiegania zidentyfikowanym i spodziewanym zagrożeniom poprzez przedsięwzięcie działań mających na celu niedopuszczenie do negatywnie ocenianych przekształceń istniejącego stanu rzeczy” (G. Świątkiewicz 2002, s. 18).
Natomiast strategia profilaktyczna rozumiana jest jako: „zgodny z teorią sposób postępowania, który ma na celu redukowanie wpływów czynników ryzyka i/lub wzmacnianie czynników chroniących (K. Ostaszewski 2003, s. 156).
Obecnie z działaniami profilaktycznymi mamy do czynienia już w wychowaniu przedszkolnym. Tym bardziej na szczeblach edukacji dzieci (od szkoły podstawowej po szkoły wyższe) propaguje się zdrowy styl życia, który zapobiega takim chorobom cywilizacyjnym jak na przykład nowotwory czy AIDS.
Również od wychowania w środowisku rodzinnym zależy, w jaki sposób dzieci będą żyć, jaki styl życia wybiorą.
Proponowałabym w obszarze działań profilaktycznych stosować wszelkie kampanie reklamowe finansowane przez państwo. Na szczeblu oświatowym należałoby wprowadzać pogadanki, poruszać na godzinach do dyspozycji wychowawców takie kwestie jak:
- bezpieczne opalanie się (w odniesieniu do np. raka skóry)
- zdrowy styl życia bez nałogów (np. palenie papierosów, picie alkoholu, narkotyki)
- bezpieczny seks (w odniesieniu do AIDS)
Dzieci i młodzież należy w szkolnych programach profilaktycznych nastawiać na to, aby w celu zapobiegania chorobom, korzystały z wizyt u specjalistów-lekarzy. Albowiem wczesne wykrycie zmian chorobowych często kończy się sukcesem-wyleczeniem.
Moduł 6
Szanowni Państwo, w ramach ostatniego modułu, proszę o wymienienie programów telewizyjnych i radiowych o tematyce zdrowotnej i ekologicznej. Wystarczy jedynie je podać.
„Medycyna i Ty”
„Wiem, co jem”
”Gotuj i chudnij”
„Polsat zdrowie”
„Animal Planet”
„Discovery”
„National Geographic”
“Eko i ja”
“Alfabet ekologiczny”
„Grunt to zdrowie”
„Eko radio”
„Zielona energia”
„Twój lekarz”
„Encyklopedia zdrowia”
[1] I. Tumulewicz, Wielka Encyklopedia Świata, Poznań 1997, s. 256
sylwia22886